JupiteX Get the app
Politics & Governance9 Nov 2026 · about 8 min

Trump declares he will return, calls the midterm elections a 'historic setback'

The brief

Bầu cử giữa kỳ diễn ra khoảng hai năm sau khi tổng thống bắt đầu nhiệm kỳ bốn năm. Người dân bầu lại toàn bộ 435 ghế Hạ viện, một phần Thượng viện và nhiều chức thống đốc. Đây không phải cuộc bầu tổng thống, nhưng có thể thay đổi cán cân quyền lực ở Washington. Việc tổ chức giữa nhiệm kỳ tạo một điểm kiểm tra chính trị. Cử tri có thể thưởng hoặc phạt đảng đang kiểm soát Nhà Trắng. Nếu đảng đối lập thắng nhiều ghế, tổng thống sẽ khó thông qua luật, ngân sách hoặc chương trình kinh tế. Vì vậy, bầu cử giữa kỳ thường được theo dõi sát như một cuộc trưng cầu ý kiến về chính quyền. Trong cuộc bầu cử được các tiêu đề đề cập, kết quả ảnh hưởng trực tiếp đến triển vọng chính sách kinh tế Mỹ. CNBC nhận định bầu cử giữa nhiệm kỳ khó tạo bước ngoặt lớn cho chính sách kinh tế. Tuy nhiên, kết quả vẫn quyết định mức độ tự do hành động của tổng thống trong hai năm tiếp theo.

01

What are U.S. midterm elections, and why are they held halfway through a president’s four-year term?

Bầu cử giữa kỳ diễn ra khoảng hai năm sau khi tổng thống bắt đầu nhiệm kỳ bốn năm. Người dân bầu lại toàn bộ 435 ghế Hạ viện, một phần Thượng viện và nhiều chức thống đốc. Đây không phải cuộc bầu tổng thống, nhưng có thể thay đổi cán cân quyền lực ở Washington.

Việc tổ chức giữa nhiệm kỳ tạo một điểm kiểm tra chính trị. Cử tri có thể thưởng hoặc phạt đảng đang kiểm soát Nhà Trắng. Nếu đảng đối lập thắng nhiều ghế, tổng thống sẽ khó thông qua luật, ngân sách hoặc chương trình kinh tế. Vì vậy, bầu cử giữa kỳ thường được theo dõi sát như một cuộc trưng cầu ý kiến về chính quyền.

Trong cuộc bầu cử được các tiêu đề đề cập, kết quả ảnh hưởng trực tiếp đến triển vọng chính sách kinh tế Mỹ. CNBC nhận định bầu cử giữa nhiệm kỳ khó tạo bước ngoặt lớn cho chính sách kinh tế. Tuy nhiên, kết quả vẫn quyết định mức độ tự do hành động của tổng thống trong hai năm tiếp theo.

02

What election results led Donald Trump to describe the midterms as a “historic setback”?

Trump nói về một kết quả khiến phe Cộng hòa thất vọng trong bầu cử giữa kỳ năm 2022. Đảng Cộng hòa giành quyền kiểm soát Hạ viện với lợi thế sít sao, nhưng đảng Dân chủ vẫn giữ Thượng viện. Nhiều ứng viên được Trump hậu thuẫn cũng không đạt kết quả như kỳ vọng.

Điểm then chốt là phe Cộng hòa không giành được cả hai viện Quốc hội. Việc giữ Thượng viện cho phép đảng Dân chủ tiếp tục kiểm soát chương trình nghị sự tại viện này và ảnh hưởng đến các quyết định nhân sự quan trọng. Vì vậy, chiến thắng ở Hạ viện không biến thành cuộc đảo chiều hoàn toàn.

Các tiêu đề được cung cấp mô tả không khí thất vọng trong phe MAGA và cho biết Trump chỉ trích kết quả. Cụm “bước lùi lịch sử” phản ánh cách ông đánh giá màn trình diễn của đảng mình. Kết quả cũng làm nổi bật tranh luận về ảnh hưởng của Trump trong đảng Cộng hòa và triển vọng trở lại chính trường.

03

How many seats in Congress and how many governorships were being contested in these midterm elections?

Trong kỳ giữa nhiệm kỳ năm 2022, cử tri Mỹ bỏ phiếu cho toàn bộ 435 ghế Hạ viện và 35 trong 100 ghế Thượng viện. Như vậy, tổng cộng 470 ghế tại Quốc hội được đưa ra tranh cử. Đây là quy mô lớn, dù Thượng viện chỉ thay đổi một phần vì các thượng nghị sĩ có nhiệm kỳ sáu năm.

Cử tri cũng bầu thống đốc ở 36 bang. Các cuộc đua cấp bang quan trọng vì thống đốc có vai trò trong nhiều chính sách nội địa và có thể trở thành nhân vật nổi bật của đảng. Tuy nhiên, họ không trực tiếp thay đổi quyền kiểm soát Quốc hội.

CNBC trong phần tiêu đề được cung cấp tập trung vào tác động kinh tế của bầu cử giữa kỳ. Các con số về ghế cho thấy vì sao kết quả có thể ảnh hưởng lớn đến Washington, dù không phải toàn bộ cơ quan lập pháp được bầu cùng lúc. Cán cân sau bầu cử quyết định khả năng thông qua luật của tổng thống.

04

What did Trump mean when he declared that he would “return,” and what political office could he seek?

Khi tuyên bố sẽ “trở lại”, Trump không chỉ nói về việc tiếp tục bình luận chính trị. Trong bối cảnh sau bầu cử giữa kỳ, câu nói được hiểu là tín hiệu ông muốn duy trì ảnh hưởng trong đảng Cộng hòa và có thể tái tranh cử tổng thống. Đây là vị trí ông từng nắm giữ trước đó.

Một chiến dịch trở lại Nhà Trắng cần bắt đầu bằng việc giành đề cử của đảng. Trump sẽ phải cạnh tranh với các ứng viên Cộng hòa khác, thuyết phục cử tri và chứng minh rằng ông vẫn có thể dẫn dắt đảng. Kết quả giữa kỳ khiến câu chuyện này trở nên nhạy cảm hơn vì một số ứng viên được ông ủng hộ không thắng như kỳ vọng.

Tiêu đề Tuổi Trẻ nêu rõ Trump tuyên bố sẽ trở lại, còn VOV.VN cho biết ông chỉ trích kết quả bầu cử. Các tiêu đề không nêu chính thức chức vụ ông đăng ký tranh cử. Tuy vậy, trong bối cảnh chính trị này, khả năng được nhắc đến là cuộc đua tổng thống năm 2024.

05

What can happen to a president’s economic agenda when the opposing party controls one or both chambers of Congress?

Tổng thống Mỹ không tự mình ban hành mọi chính sách kinh tế. Nhiều kế hoạch cần luật mới, ngân sách hoặc quyền chi tiêu do Quốc hội phê chuẩn. Nếu đảng đối lập kiểm soát một hoặc cả hai viện, Nhà Trắng phải thương lượng nhiều hơn. Những mục tiêu lớn có thể bị giảm quy mô hoặc không được đưa ra bỏ phiếu.

Ví dụ, nếu tổng thống muốn chi thêm cho hạ tầng, hỗ trợ doanh nghiệp hoặc chương trình xã hội, Quốc hội có thể yêu cầu thay đổi nguồn tiền và điều kiện thực hiện. Nếu hai viện không thống nhất, dự luật không thể trở thành luật. Một viện đối lập cũng có thể trì hoãn hoặc điều tra các chính sách của chính quyền.

CNBC nhận định bầu cử giữa nhiệm kỳ khó tạo bước ngoặt cho chính sách kinh tế Mỹ. Điều đó không có nghĩa kết quả không quan trọng. Nó cho thấy kinh tế có thể tiếp tục theo hướng cũ, nhưng biên độ hành động của tổng thống, tốc độ thông qua luật và khả năng thực hiện cam kết sẽ bị giới hạn.

06

Why do the president’s party and its supporters often lose seats in midterm elections compared with presidential elections?

Bầu cử tổng thống thường thu hút sự chú ý và tỷ lệ tham gia cao hơn. Đến giữa nhiệm kỳ, nhiều cử tri ít quan tâm hơn, trong khi phe đối lập có động lực mạnh để bỏ phiếu nhằm kiềm chế Nhà Trắng. Vì thế, đảng của tổng thống thường mất ghế tại Quốc hội và các vị trí cấp bang.

Cơ chế này còn liên quan đến tâm lý phản ứng với quyền lực. Sau hai năm điều hành, cử tri có thể quy trách nhiệm cho tổng thống về lạm phát, việc làm, chiến tranh hoặc các tranh cãi chính trị, dù Quốc hội và nhiều yếu tố khác cũng có vai trò. Phe đối lập thường biến cuộc bầu cử thành cuộc bỏ phiếu đánh giá chính quyền.

Trong trường hợp được nhắc đến, tiêu đề về “đêm cay đắng của người MAGA” cho thấy kỳ vọng của một bộ phận cử tri Trump không được đáp ứng. Tuy nhiên, quy luật mất ghế không phải định luật tuyệt đối. Kết quả còn phụ thuộc ứng viên, vấn đề nổi bật, kinh tế và mức độ huy động của mỗi bên.

07

How does the U.S. system of separated powers allow Congress to limit or block a president’s policies?

Mỹ chia quyền lực giữa hành pháp, lập pháp và tư pháp. Tổng thống đứng đầu nhánh hành pháp, còn Quốc hội viết luật, phê chuẩn chi tiêu và thực hiện giám sát. Mục tiêu là ngăn một nhánh tập trung quá nhiều quyền lực. Vì vậy, tổng thống không thể tự biến mọi cam kết tranh cử thành chính sách.

Cơ chế rõ nhất là quy trình lập pháp. Một dự luật thường phải được Hạ viện và Thượng viện thông qua trước khi chuyển cho tổng thống. Tổng thống có thể ký hoặc phủ quyết, nhưng Quốc hội có thể vượt quyền phủ quyết nếu đạt đủ đa số cần thiết. Quốc hội cũng kiểm soát ngân sách và có thể yêu cầu quan chức giải trình.

Điều này giải thích vì sao kết quả giữa kỳ ảnh hưởng đến chính sách kinh tế, như CNBC đề cập. Nếu đối lập kiểm soát một hoặc cả hai viện, họ có thể trì hoãn luật, cắt ngân sách hoặc buộc chính quyền thương lượng. Tuy vậy, tổng thống vẫn còn quyền hành pháp trong những lĩnh vực thuộc thẩm quyền của mình.

This brief was written by AI from the original reporting and checked by other models. Names, figures and quotes come from the source; read it for full context.

Read more in the JupiteX app

Pulse is free. New stories every 4 hours, each one broken into the questions that explain it.

Or read more news on the web